De voordelen van collectief leren

Vandaag een kijkje in de keuken bij… Ons! Als opleidingskundig adviesbureau hebben wij verschillende klanten waardoor de meeste EMC’ers werken bij klanten ‘in huis’. Op dit moment vooral ‘vanuit huis’. Hoe leren we dan toch collectief? Met deze casus bieden we een voorbeeld van hoe je collectief leren kunt inrichten.

Om te blijven verbeteren en vernieuwen wordt er vanuit EMC ruimte geboden om te professionaliseren in onze dienstverlening. Maar hoe zorgen we voor een samenwerking die werkt?

Hoe werken wij het best aan de ontwikkeling van onze organisatie?

Innovatielab

Het was onze collega Annemiek van Kaam die tijdens haar yogaweekend op haar yogamatje een eureka moment had. Ze zag het ineens voor zich hoe we onze ambitie vorm konden gaan geven met de scrum-methodiek. Altijd fijn als je een weekendje yoga boekt om even te ontspannen, in jezelf te keren en niet aan het werk te denken, haha. Toch zijn we Annemiek dankbaar voor haar creativiteit. Ze maakte snel een tekening, zodat ze die ‘ thuis ‘ met de andere teamleden van het management kon bespreken. Zie hieronder het resultaat: 

Bij EMC hebben we (inmiddels) drie pijlers: 

  • werk(plek)leren;
  • evalueren- en effectmeten;
  • versnellen en zichtbaar. 

Scrum is een van de methodieken die we al ruim vier jaar bij onze klanten inzetten om bij de meer complexe vraagstukken snel tot deelproducten te komen die daadwerkelijke waarde toevoegen. Dat leek ook voor de aanvoerders een geschikte methodiek om de ambities waar te maken. Zo is het innovatielab geboren.  

Hoe ziet dit er bij ons uit?

Scrum houdt in dat je in een tijd van enkele weken met een samengesteld multidisciplinair team al je werkuren stopt in een specifiek project, zodat het project heel snel af is. Wij als EMC’ers zien elkaar niet elke dag, dus gaat het bij ons net iets anders. Tijdens onze maandelijkse groenekandag maken wij tijd vrij om met elkaar aan onze projecten te kunnen werken. De groenekandag is een dag waarbij we voorheen allemaal in Groenekan werkten, maar sinds corona is dit een digitale middag geworden. 

Als je bekend bent met scrum ken je de verschillende rollen. Hieronder leggen we uit hoe dat er bij ons uitziet. 

Product owner

We hebben een product owner. Hij/zij onderhoudt contacten met stakeholders en bepaalt wat voor hen ‘waarde’ is. WIj hebben aan elke pijler een product owner gekoppeld. Dit is een senior adviseur en expert op het gebied van de pijler (werkplekleren, evalueren en effectueren en versnellen en zichtbaar). De product owner bepaalt de koers, waar nodig in overleg met het MT. 

Scrum master 

Per pijler is er ook een scrum master. Dit is een EMC’er met een certificaat als scrum master of met de ambitie om hierin te groeien. Deze persoon bereidt samen met de product owner de verschillende bijeenkomsten voor. Denk aan een sprint planning, stand-up, retrospective en een review. De scrum master faciliteert de bijeenkomsten met het scrumteam. 

Ontwikkelteam

Het ontwikkelteam bestaat uit EMC’ers. Waar de product owner het wat bepaalt, bepaalt het ontwikkelteam het hoe. Elk jaar krijgen de EMC’ers de vraag bij welke pijler ze willen aansluiten. Je geeft jouw voorkeuren op. Soms doe je dit op basis van een opdracht bij een klant en soms omdat het aansluit bij jouw eigen ambities. 

Hoe we de bijeenkomsten inrichten?
We hebben elke maand een groenekandag. Tijdens de groenekandag werken we aan de ontwikkeling van onze pijlers binnen onze innovatielabs, onze scrum teams. We maken sprints van een maand: elke maand maken we met ons pijlerteam deelproducten. We presenteren het geleverde werk tijdens de groenekandag aan al onze collega’s (review), evalueren onze samenwerking binnen ons pijlerteam (retrospective) en plannen het werk voor de nieuwe sprint (sprintplanning). Tussen de Groenekandagen gaan we alleen of in kleine subteams aan de slag en houden we een standup om de voortgang te bewaken en elkaar te helpen.

De resultaten na 1 jaar innovatielab

Wat tof is om te merken is dat scrum als methodiek steeds gewoner wordt. Iedereen is bekend met de verschillende rollen en bijeenkomsten. We zijn in staat geweest om producten te ontwikkelen. Een persoonlijk voorbeeld binnen de pijler ‘Versnellen en Zichtbaar’ is de flyer om aan de hand van een vraag van een klant te komen tot een passende projectaanpak. Het resultaat is natuurlijk top, maar het proces was voor mij persoonlijk nog veel waardevoller. Je leert van en met elkaar. Iedereen brengt zijn of haar kennis en ervaring in. Je verdiept jezelf nog meer in de materie en dat sluit aan bij het collectief leren waarin een team of organisatie samen leert en zichzelf continu blijft ontwikkelen. 

Na dit jaar zien we ook wat beter kan. Het collectieve leerproces vindt nu vooral plaats binnen het eigen team. Onze ambitie is nu dat iedere EMC’er over basiskennis beschikt van alle drie de pijlers. Zo ben je als EMC’er ook beter in staat om met collega’s mee te denken in opdrachten en sneller een bijdrage te kunnen leveren aan het ontwikkelen van producten voor alle pijlers. Daarom zijn er aanvullende interventies vormgegeven. 

Kennissessie

Om de kennis van de pijlers van iedere EMC’er te verrijken, organiseert iedere pijler drie keer per jaar een kennissessie. Dit is een digitale sessie die door EMC’ers zelf worden vormgegeven en uitgevoerd. We kiezen dus zelf welke sessies we bijwonen. Enige verplichting is dat je er minimaal drie per jaar volgt. En ik kan je vertellen: ‘Het is een feestje om door je eigen collega’s weer meer te weten te komen over ons mooie vak.’ 

Klantcase

Als de producten vanuit de diverse pijlers intern geïntroduceerd worden, betekent dat nog niet automatisch dat we er allemaal mee gaan werken. Producten verdwenen al snel in een laatje of SharePoint map. Daarom is er jaarlijks een klantcase. Een fictieve casus waarin we met groepen EMC’ers uit verschillende pijlers samenwerken en leren. Je brengt je eigen kennis en ervaring in vanuit de pijler. Vanuit de klantcase wordt de stap naar toepassen voor onze eigen klanten kleiner, waarmee we daadwerkelijk aan de buitenwereld kunnen laten zien wat collectief leren oplevert.

Het werk(plek)leermodel

Vanuit het werk(plek)leermodel hebben we bij dit project gebruik gemaakt van de methode: collectief leren, een van de vijf vormen uit ons werk(plek)leermodel. Dit artikel is onderdeel van een blogreeks waarin vraagstukken van onze klanten opgelost zijn door werkplekleerinterventies. Voor elke leervorm uit ons model is een artikel geschreven. Wil je meer weten over onze visie op werkplekleren, het model en de vijf vormen? Klik hier.