Ontwerp opleidingstrajecten: ADDIE of agile?

Leergang scrum

Het ontwerpen van opleidingstrajecten is creatief werk. Maar om binnen de afgesproken tijd en het budget te kunnen voldoen aan de kwaliteitseisen van je opdrachtgever heb je ook planning en structuur nodig. Ga je in een rechte lijn op je einddoel af met ADDIE of ga je voor ‘agile’ werken in korte sprints?

Werken volgens het ADDIE-model

De projectmatige weg die ik daarom vaak uitstippel met de opdrachtgever is die van het ADDIE-model: Analyse – Design – Development – Implementatie – Evaluatie. Elke fase eindigt met een tussenproduct dat je voorlegt aan de opdrachtgever: is dit de koers die ons voor ogen staat? In de volgende fase borduur je voort op het resultaat van de vorige fase, al dan niet bijgesteld met je opdrachtgever. Tijdens het project bewaak je belangrijke aspecten als kwaliteit, tijd en budget, door te plannen, te briefen en te monitoren.
Bij deze manier van werken ga je van een grove vraag naar een concreet product. Omdat je bij deze manier van werken in een rechte lijn op het eindresultaat afgaat, wordt dit soort methodes wel ‘watervalmethode’ genoemd, net als bijvoorbeeld PRINCE2.

Verrassend genoeg komt het ondanks alle beslismomenten met de opdrachtgever toch wel eens voor dat het eindproduct niet (geheel) aan de verwachtingen van de opdrachtgever voldoet. Dit zit hem vaak in een te globaal ontwerp en/of een omvangrijke of complexe ontwikkelfase.


Zo was ik eens projectleider bij de ontwikkeling van een e-learning pakket over veilig werken. Een belangrijk onderdeel van deze e-learning zijn de animaties. De ontwikkelaar van het pakket had bij aanvang van het project bepaalde verwachtingen gewekt ten aanzien van de beeldkwaliteit van de animaties: soepel bewegende, realistische mannetjes. De onderaannemer die de animaties ontwikkelde, had echter meer tijd nodig dan verwacht om de benodigde informatie op te halen en te verwerken in de technisch gedetailleerde tekeningen. Hierdoor deed hij concessies aan de kwaliteit van de bewegingen in de animaties. Resultaat: aan het eind van de rit opleidingskundig functionele en inhoudelijke correcte animaties (binnen de tijd en budget opgeleverd), die toch wat minder flitsend waren dan beloofd. Geen ramp, wel jammer… Soms voldoet ADDIE dus niet.


Agile werken in korte sprints

Om je product sneller te kunnen toetsen aan de verwachtingen van de opdrachtgever, kun je ervoor kiezen om ‘agile’ te werken. Bij agile werken ga je niet in een rechte lijn op het einddoel af, maar in korte sprints, waarbij je iteratief werkt. In de ICT, waar omvangrijke en complexe projecten aan de orde van de dag zijn, wordt bijvoorbeeld de Scrum-methode toegepast: een raamwerk waarbinnen mensen in teams intensief samenwerken om binnen korte periodes (sprints) afgebakende, werkende onderdelen van het eindproduct op te leveren. Dit vraagt niet alleen een intensieve samenwerking binnen het ontwikkelteam, maar ook met de opdrachtgever.


Voor een grote bank heb ik binnen een EMC-team eens een functieleerstraat ontwikkeld om medewerkers op te leiden voor een toen nog nieuwe functie, de compliance officer. De functieleerstraat moest bestaan uit zeven modules, en moest al snel van start gaan. Hierbij zijn we agile te werk gegaan: met een globaal ontwerp hebben we in een klein team met de opdrachtgever de eerste module ontwikkeld, uitgevoerd en geëvalueerd. Met de evaluatieresultaten van deze module en onze eigen ervaringen bij het ontwerpen en ontwikkelen, hebben we de tweede module ontwikkeld, enzovoort.


Meetbaar resultaat en leerprocessen

Agile werken is niet bij al onze projecten noodzakelijk, maar heeft bij omvangrijke en/of complexe vragen zeker voordelen:

  • De opdrachtgever ziet snel resultaat.
  • Je maakt tijdens het project al gebruik van evaluaties en voortschrijdend inzicht.
  • Kwaliteitseisen zijn vanaf het begin expliciet aanwezig en goed meetbaar.
  • Het ontwikkelteam zelf ondervindt vanaf het begin een continu leerproces in het plannen en uitvoeren van het project, waardoor kwaliteit, tijd en budget beter beheersbaar zijn.

Meer lezen?

Leaving ADDIE for SAM, An Agile Model for Developing the Best Learning Experiences, Michael Allen

http://www.scrum.nl/media/AgileHaastwerk/$FILE/Agile%20haastwerk.pdf

http://www.scrumguides.org/docs/scrumguide/v1/Scrum-Guide-NL.pdf#zoom=100

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *